شنبه - چهارشنبه17:00-20:00 , پنجشنبه : 08:00-11:00شماره های تماس :011-33367082 و 33353788-011آدرس : ساری، بلوار امیر مازندرانی، مجتمع سینا، طبقه سوم، واحد 18

اختلال رشد

آوریل 8, 2019 توسط مدیریت0
4.jpg

بیشتر کودکان به طور پیوسته وزن می گیرند و در چند سال اول زندگی به سرعت رشد می کنند. اما در بعضی موارد کودکان به استاندارد های رشد مورد انتظار نمی رسند. هنگامی که این اتفاق می افتد، آن را شکست در رشد می نامند.

پزشکان می گویند کودکان شکست در رشد دارند هنگامی که به وزن مورد انتظار خود نمی رسند. اغلب این کودکان رشد قدی ضعیفی نیز دارند. عوامل بسیاری می تواند باعث شکست در رشد شود که شامل بیماری ها و اختلالات غذا خوردن است.

هنگامی که پزشکان علت اختلال را پیدا کنند، می توانند با خانواده ها کار کنند تا کودک به الگوی رشد سالم باز گردد.

درباره شکست در رشد :

اگر چه بیشتر از یک قرن است که شناخته شده است ولی شکست در رشد فاقد یک معنی واضح است، به علت اینکه به تنهایی اختلال یا بیماری نمی باشد.

در عوض این، نشانه این است که کودک دچار کمبود تغذیه شده است. بطور کلی کودکانی که دچار شکست در رشد می شوند، کالری کافی دریافت نمی کنند یا در جذب، نگهداری و استفاده از کالری دریافتی اشکال دارند که باعث عدم رسیدن به وزن کافی می شود.

پزشکان معمولاً این شرایط را در شیرخواران و نوپایان تشخیص می دهند که زمان مهمی برای رشد جسمی و روانی می باشد.

پس از تولد، مغز کودک در سال اول به همان اندازه که برای بقیه زندگی کودک رشد می کند افزایش سایز می یابد.

تغذیه نامناسب ممکن است در این دوره اثرات مضر پایداری بر رشد مغز داشته باشد.

اکثر کودکان در 4 ماهگی به 2 برابر وزن تولد و در سن یک سالگی به 3 برابر آن می رسند. اما کودکانی که اختلال در رشد پیدا می کنند معمولاً به این نقاط عطف  نمی رسند.

گاهی اوقات، کودکانی که شروع به چاق شدن می کنند و به نظر می رسد که خوب رشد می کنند، اما ممکن است بعداً وزن کمتری بدست آورند. بعد از مدتی رشد قدی هم آهسته می شود.

اگر شرایط ادامه یابد، کودکان دچار اختلال تغذیه، ممکن است :

1) علاقه به محیط اطراف خود را از دست بدهند.

2) اجتناب از برقراری تماس چشمی داشته باشند.

3) ایرادگیر شوند

4) به نقاط عطف تکامل مثل نشستن، راه رفتن و صحبت کردن متناسب به سن دست نیابند.

 

 

علل :

تعدادی از عوامل می توانند باعث شکست در رشد شوند که شامل موارد زیر می باشد :

1)  عدم تغذیه کافی کودک

در بعضی موارد، والدین بطور اشتباه باعث مشکل می شوند.

گاهی والدین در اندازه گیری میزان شیر خشک دچار اشتباه می شوند، که این عامل باعث دریافت کالری کمی توسط شیرخوار می شود.

مشکلات تغذیه با شیر مادر یا گذر به غذاهای جامد هم باعث شکست در رشد می شود.

والدینی که نگران چاق شدن کودکشان هستند ممکن است در دادن کالری به شیرخوار خود محدودیت ایجاد کنند.

گاهی والدین به نشانه های گرسنگی کودکان توجه کافی ندارند یا نمی توانند غذای کافی برای فرزندان خود تأمین کنند.

2) کودک غذای کمی می خورد

بعضی کودکان در خوردن غذای کافی به علت موارد زیر اشکال دارند :

نارسی ، تأخیر در تکامل، شرایطی شبیه اوتیسم که غذاهای با طعم و قوام خاصی را دوست ندارند.

3) مشکلات سلامتی شامل  اختلالات دستگاه گوارشی

چندین اختلال از افزایش وزن کودک ممانعت می کند.

این شرایط شامل ریفلاکس گوارشی (GER) ، اسهال مزمن، فیبروز سیستیک، بیماری مزمن کبدی و بیماری سلیاک است.

در بیماری ریفلاکس ممکن است مری خیلی تحریک شود که باعث امتناع کودک از خوردن غذا می شود.

در اسهال مداوم، کار بدن برای دریافت مواد مغذی و کالری از غذا، سخت می شود.

فیبروز سیستیک، بیماری مزمن کبدی و بیماری سلیاک باعث ایجاد مشکلاتی در جذب مواد غذایی می شوند.

کودک ممکن است مقدار زیادی غذا بخورد، اما بدن توانایی جذب و نگهداری میزان کافی از غذا را ندارد.

کودکان با بیماری سلیاک، حساسیت به گلوتن ( پروتئینی که در گندم و سایر غلات موجود است) دارند.

پاسخ غیر طبیعی سیستم ایمنی بدن به این پروتئین باعث تخریب روده می شود، بنابراین نمی تواند مواد مغذی مناسب را جذب کند.

4) عدم تحمل غذایی

عدم تحمل غذایی که متفاوت از آلرژی غذایی است، بدان معنی است که بدن به غذاهای خاص حساس است. به عنوان مثال، عدم تحمل پروتئین شیر به این معنی است که بدن نمی تواند غذاهای حاوی پروتئین شیر مثل ماست و پنیر را جذب کند که منجر به شکست در رشد می شود.

5) بیماری مداوم

بطور مثال کودکی که به علت نارس بودن یا شکاف کام و لب در خوردن غذا مشکل دارد نمی تواند کالری کافی را برای رشد مناسب و نرمال بدست آورد.

در کودکانی که بیماری قلبی، ریوی یا سیستم غدد داخلی دارند، نیاز به کالری اضافی برای رشد می باشد که بدست آوردن این کالری از طریق خوردن مواد غذایی دشوار می باشد.

6) عفونت ها

بیماریهای انگلی، عفونت ادراری، سل و سایر عفونت ها باعث افزایش مصرف مواد مغذی توسط بدن و کاهش اشتها می شوند.

این مورد باعث شکست در رشد کوتاه یا طولانی مدت می شود.

7) بیماریهای متابولیک

بیماریهای متابولیک شرایطی هستند که کار بدن را برای تجزیه، فرآوری و بدست آوردن انرژی از غذا مشکل می سازد.

این شرایط هم چنین باعث کاهش میل کودک به غذا و استفراغ می شوند. گاهی اوقات ترکیبی از مشکلات پزشکی و عوامل محیطی منجر به شکست در رشد می شود.

 

 

تشخیص :

بسیاری از کودکان در دوره های کوتاهی از رشد، افزایش وزن آنها متوقف می شود یا حتی کاهش وزن مختصری دارند. این یک فرایند غیر معمول نیست. با این حال اگر کودکی سه ماه پی در پی در سال اول زندگی، افزایش وزن نداشته باشد این عامل باعث نگرانی پزشکان می شود.

پزشکان از نمودارهای رشد استاندارد برای ترسیم وزن، قد و دور سر کودکان استفاده می کنند، که این نمودارها بر اساس اندازه گیری کودکان سالم تهیه شده است.

هنگامی که منحنی وزن آنها زیر حد استاندارد باشد یا به حد مورد انتظار دست نیابند، ممکن است شکست در رشد داشته باشند.

برای شناخت مشکل احتمالی، پزشکان جزئیات سابقه پزشکی کودک مثل سابقه تغذیه کودک را بررسی می کنند.

پزشکان ممکن است برای بررسی علل زمینه ای پزشکی درخواست آزمایش کامل خون و ادرار بدهند.

در صورت شک به اختلال یا بیماری خاصی، پزشک آزمایشات دیگری را برای این شرایط درخواست می دهد.

درمان :

باید اطمینان حاصل کرد که این کودکان کالری مورد نیاز برای رشد را کسب می کنند و هیچ اختلال تغذیه ای زمینه ای وجود ندارد.

اغلب نیاز به کمک یک تیم مراقبتی می باشد که شامل :

1)  پزشک مراقبت های اولیه یا متخصص کودکان

2) متخصص تغذیه برای ارزیابی نیازهای تغذیه ای کودک

3) درمانگران شغلی

4) گفتار درمان برای توجه به مشکلات بلع و مکیدن

5) مددکار اجتماعی

6) روانشناسان و دیگر متخصصان بهداشت روان، اگر مشکلات رفتاری وجود دارد.

7) متخصصان (مثل متخصص قلب، متخصص مغز و اعصاب، یا متخصص گوارش) برای درمان بیماریهای زمینه ای

معمولاً این کودکان در خانه همراه با ویزیت های منظم پزشکی درمان می شوند.

پزشکان غذاهای با کالری بالا تجویز می کنند و در خصوص شیرخواران نیز شیرخشک های با کالری بالا توصیه می شود.

با توجه به عادات غذایی کودک، پزشکان غذاهای خاصی را با قوام مشخص توصیه می کنند و بین وعده های اصلی غذا فاصله ایجاد می کنند تا مطمئن شوند کودک گرسنه می باشد.

در موارد شدید که کودک با اقدامات درمانی اولیه رشد نمی کند، در درمان از تغذیه با لوله استفاده می شود.

در این روش لوله های مخصوص از بینی عبور کرده و وارد معده می شود.

مواد غذایی مایع تهیه شده با سرعت مشخصی در طی شب از طریق لوله به کودک داده می شود.

کودک به فعالیتهای خود در طی روز ادامه می دهد و آزادانه در طول روز غذا می خورد. هنگامی که کودک کالری بیشتری بدست می آورد، احساس بهتری خواهد کرد و احتمالاً شروع به خوردن بیشتر خواهد کرد. در آن لحظه لوله می تواند برداشته شود. کودکان مبتلا به اختلال شدید رشد، ممکن است نیاز به بستری و درمان در بیمارستان داشته باشند، در آنجا آنها به مدت 14-10 روز تغذیه شده و تحت مراقبت قرار می گیرند.

بعد از آن تا برطرف شدن علائم سوء تغذیه شدید چند ماه طول می کشد. مدت زمان درمان متفاوت می باشد. افزایش وزن به زمان نیاز دارد، بنابراین ممکن است به چند ماه زمان نیاز باشد تا کودک در محدوده وزن نرمال قرار بگیرد.

هنگامی که این وضعیت ناشی از اختلال یا بیماری مزمن باشد، کودک باید بطور منظم در مطب پزشک مورد بررسی قرار گیرد.

در این موارد درمان برای دوره زمانی طولانی تر، شاید برای یک عمر طول بکشد.

 

آیا کودک من مبتلا به اختلال رشد می باشد؟

اگر نگران این هستید که کودک شما اختلال رشد دارد، به خاطر داشته باشید که بسیاری عوامل می تواند باعث کاهش وزن گیری کودک شود.

به عنوان مثال کودکانی که شیر مادر می خورند و از شیر خشک استفاده می کنند در دوران کودکی سرعت رشد متفاوتی دارند.

ژنتیک نیز نقش مهمی در افزایش وزن دارد. بنابراین اگر والدین کودک لاغر باشند، کودک ممکن است به سرعت افزایش وزن نداشته باشد.

با این حال شیرخواران باید بطور پیوسته افزایش وزن داشته باشند.

به عنوان یک دستورالعمل کلی، شیرخوارانی که در یک دوره زمانی 24 ساعته خوب تغذیه می شوند، معمولاً در ماه اول، روزانه 30 گرم افزایش وزن خواهند داشت. انجام این کار در خانه حتی اگر ترازو داشته باشید دشوار است، بنابراین مهم است که پزشک فرزندتان را به طور منظم ملاقات کند.

پزشکان در ویزیت دوره ای مشکلات کودکان را بررسی می کنند، بنابراین مهم است که این قرار ملاقات ها را حفظ کنید.

چه وقت با پزشک تماس بگیرید؟

اگر متوجه وقفه در افزایش وزن شده اید یا کودک شما اشتهای نرمال ندارد، با پزشک خود تماس بگیرید.

هم چنین در مورد هر گونه تغییر عمده ای در الگوی خوردن کودک با پزشک تماس بگیرید.

کودکان نوپا و هم چنین کودکان بزرگتر ممکن است روزها و گاهی اوقات هفته ها تمایل کمی به غذا خوردن داشته باشند، ولی در شیرخواران نباید این اتفاق بیفتد.

اگر با تغذیه کودک خود مشکلی دارید، پزشک می تواند به شما کمک کند.

اگر کودک به راحتی غذا نمی خورد، امکان دارد والدین ناامید شوند و احساس کنند که عملکرد اشتباهی داشته اند.

این مسئله مشکل را بدتر کرده و باعث ایجاد استرس برای شما و کودک می شود. در عوض صحبت کردن با دکتر خود برای هردوی شما کمک کننده است.


پاسخ دادن

آدرس ایمیل شما منتشر نمی شود. فیلدهای ضروری نشانه گذاری شده اند *


آخرین اخبار

مطب تخصصی کودکان خانم دکتر فاطمه خادم

مطب تخصصی کودکان خانم دکتر فاطمه خادم
دارای کادری مجرب و حرفه ای در زمینه های کودکان و نوزادان

آدرس : ساری، بلوار امیر مازندرانی، مجتمع سینا، طبقه سوم، واحد 18